Kan een bord in de oven? Dit moet je weten

Een bord kan in de oven, maar alleen als het ovenbestendig is. Dat betekent dat het materiaal hoge temperaturen aankan én bestand is tegen temperatuurschokken, dus het plotselinge verschil tussen koud en heet. Niet elk bord is daarvoor geschikt, en het verkeerd inschatten kan leiden tot een gebarsten of zelfs geëxplodeerd bord.

Wanneer kan een bord in de oven?

De makkelijkste manier om te checken of jouw bord in de oven mag, is door de onderkant te bekijken. Daar staat bij ovenbestendige borden vrijwel altijd een symbool: een klein ovenicoontje of de tekst “oven safe”. Zie je dat symbool, dan kun je het bord veilig in de oven zetten, meestal tot een bepaalde maximumtemperatuur die erbij staat vermeld.

Staat er niets op de onderkant? Dan is voorzichtigheid op zijn plaats. Koop je borden bij een gerenommeerde fabrikant, dan staat de ovenbestendigheid vaak ook in de productbeschrijving of op de verpakking vermeld.

Welke materialen zijn geschikt?

Het materiaal van het bord bepaalt of het de oven in kan. Dit zijn de meest voorkomende materialen en wat je ervan kunt verwachten:

• Porselein en keramiek: Vaak ovenbestendig, zeker als het bord bedoeld is voor warme gerechten. Controleer altijd het maximale temperatuurbereik. Goedkope varianten zonder markering kun je beter niet in de oven zetten.
• Steengoed (stoneware): Dikwandig en goed bestand tegen hitte. Geschikt voor de oven, mits niet beschadigd of gebarsten.
• Aardewerk: Kan in de oven als het hoog gebakken is en een goede glazuurlaag heeft. Niet-geglazuurd aardewerk is minder betrouwbaar.
• Glas (zoals Pyrex): Speciaal ovenvast glas is geschikt. Gewoon drinkglas of dunwandig glas absoluut niet.
• Kunststof en melamine: Nooit in de oven. Deze materialen smelten of vervormen al bij lage temperaturen.
• Borden met gouden of zilveren rand: Niet in de oven. Het metaal kan vonken geven of beschadigen.

Temperatuurschokken: hier gaat het vaak mis

Zelfs als een bord ovenbestendig is, kan het barsten door een te abrupte temperatuurwisseling. Zet een koud bord nooit direct in een hete oven. Laat het bord eerst op kamertemperatuur komen, of verwarm de oven samen met het bord. Andersom geldt hetzelfde: zet een gloeiend heet bord niet op een koud aanrecht of in koud water. Leg het op een droge theedoek of een rooster om het geleidelijk te laten afkoelen.

Praktisch gebruik: bord in de oven om eten warm te houden

Een veelvoorkomende reden om een bord in de oven te zetten, is om eten warm te houden of borden voor te verwarmen. Dat is prima mogelijk bij ovenbestendige borden. Houd de oventemperatuur dan laag, rond de 70 tot 80 graden Celsius. Dat is genoeg om borden te verwarmen zonder dat het eten verder gaart of uitdroogt. Gebruik een ovenhandschoen als je de borden pakt; ook “gewoon” warm kan al flink branden.

Wil je een gerecht afmaken in de oven op een bord, bijvoorbeeld een lasagne of gegratineerde aardappels? Gebruik dan specifiek ovenschotel-servies dat bestand is tegen hogere temperaturen, tot 200 graden of meer. Een normaal eetbord is daarvoor meestal niet bedoeld, ook niet als het ovenbestendig is.

Twijfel je? Doe dit

Twijfel je of jouw bord in de oven kan, volg dan deze simpele vuistregel: als er geen ovenbestendig-symbool op staat en je weet het merk of model niet meer, zet het dan niet in de oven. De kans op een gebarsten bord (of erger) is niet de moeite waard. Gebruik liever een ovenschaal van keramiek of gietijzer, waarvan je zeker weet dat die bestand is tegen hoge temperaturen.

Kort samengevat: controleer altijd het symbool op de onderkant, let op het materiaal, en vermijd plotselinge temperatuurwisselingen. Doe je dat, dan is een bord in de oven volkomen veilig.