Schimmel in de vaatwasser: wat er gebeurt en wat je moet doen
Als je een bord met schimmel in de vaatwasser zet, wil je weten of die schimmel ook echt verdwijnt en of je vaatwasser daarna nog schoon is. Het korte antwoord: een normale vaatwasbeurt verwijdert de meeste schimmelsporen van het servies, maar je vaatwasser zelf kan daarna een schimmelprobleem ontwikkelen als je niet oppast.
Wat gebeurt er met schimmel in de vaatwasser?
Een vaatwasser wast bij temperaturen tussen de 50 en 75 graden Celsius, afhankelijk van het programma. De meeste schimmelsoorten overleven die hitte niet. Schimmelsporen op een bord met bijvoorbeeld aangedroogde yoghurt of oud eten worden door de combinatie van heet water, stoom en afwasmiddel grotendeels afgebroken en weggespoeld.
Toch is dit geen garantie dat elk spoortje verdwijnt. Schimmel die al diep in poreus materiaal zit, zoals beschadigde glazuur of plastiek bakjes met kleine krasjes, kan een normale wasbeurt overleven. Voor normaal servies en glad keramiek is één wasbeurt bij 65 graden of hoger in de meeste gevallen voldoende.
Het echte risico: schimmel in de vaatwasser zelf
Het probleem zit niet zozeer in het bord dat je hebt ingeladen, maar in de vaatwasser zelf. De binnenkant van een vaatwasser is warm, vochtig en donker, drie omstandigheden waaronder schimmel goed gedijt. Sporen die tijdens de wasbeurt zijn losgespoeld, kunnen zich vastzetten in de rubberstrip rondom de deur, de filterput onderin en de hoekjes van de sproeiarm.
Zwarte vlekjes in de dichtingsrubber zijn een klassiek teken van schimmel in de vaatwasser. Ook een muffe geur na het openen van de deur kan wijzen op schimmelgroei. Dit soort schimmel bouwt zich langzaam op, zeker als je de vaatwasser regelmatig op lage temperatuur draait of de deur na gebruik hermetisch gesloten laat.
Direct actie na een schimmelig bord: zo doe je het
Heb je per ongeluk een bord met zichtbare schimmel ingeladen en de machine aangezet? Dan is dit de aanpak:
- Draai na de wasbeurt meteen een leeg programma op de hoogste temperatuur (60 of 70 graden) met een scheutje witte azijn of een vaatwasmachinereiniger. Dat spoelt eventuele resterende sporen weg.
- Trek daarna de rubberen afdichting iets open en veeg die schoon met een doekje gedrenkt in water met een beetje soda of witte azijn.
- Verwijder het filter onderin en spoel het af onder de kraan. Borstel het schoon als er aanslag op zit.
- Laat de deur na gebruik op een kier staan zodat de binnenkant kan drogen. Vocht dat blijft hangen, is de grootste veroorzaker van schimmelgroei.
Is het schone servies na zo’n wasbeurt veilig te gebruiken?
Voor gewoon keramisch of glazen servies: ja. De hoge temperatuur en het afwasmiddel doen hun werk. Je hoeft het bord niet nog een keer apart te wassen of weg te gooien. Twijfel je aan poreuze materialen of servies met diepe krasjes? Was dat dan nog een keer op een heet programma of met de hand met heet water en afwasmiddel.
Schimmel op eten is een ander verhaal dan schimmel op een schoon oppervlak. Het gaat hier om sporen op vuil servies, niet om schimmel die in het servies zelf is gegroeid. Na een goede wasbeurt is dat servies gewoon weer te gebruiken.
Schimmel in de vaatwasser voorkomen
De beste manier om te voorkomen dat schimmel zich in de vaatwasser nestelt, is een combinatie van kleine gewoontes:
- Draai minstens één keer per maand een heet programma (60 graden of hoger), ook al was je normaal op 45 of 50 graden om energie te besparen.
- Laat de deur na elke wasbeurt op een kier staan zodat stoom en vocht kunnen ontsnappen.
- Maak het filter elke twee tot vier weken schoon.
- Veeg de dichtingsrubber regelmatig droog, die plek wordt vaak vergeten.
- Gebruik een vaatwasmachinereiniger een paar keer per jaar voor een grondige reiniging van de binnenkant.
Een schimmelig bord in de vaatwasser is dus niet meteen een ramp voor het servies, maar het is wel een goed moment om de machine zelf even extra aandacht te geven. Een leeg heet programma erna en een snelle schoonmaakbeurt van filter en rubber zijn genoeg om de zaak weer helemaal in orde te brengen.
